• آیا از یک ماه گذشته تا به امروز فکر کرده اید که شما شخصی بی تاثیر هستید؟

الف) اصلاً ب) در حد معمول
ج) تقریباً بیشتر از حد معمول د) به مراتب بیشتر از حد معمول

• آیا از یک ماه گذشته تا به امروز احساس نا امیدی داشته اید؟

الف) اصلاً ب) در حد معمول
ج) تقریباً بیشتر از حد معمول د) به مراتب بیشتر از حد معمول

• آیا از یک ماه گذشته تا به امروز به زندگی خوب فکر کرده اید ؟

الف) اصلاً ب) در حد معمول
ج) تقریباً بیشتر از حد معمول د) به مراتب بیشتر از حد معمول

• آیا از یک ماه گذشته تا به امروزبه این مساله فکر کرده اید که ممکن است کار خطرناکی راانجام دهید؟

الف) قطعاً نه ب) فکر نمی کنم
ج) به ذهنم خطور کرده است د) قطعاً بله

• آیا از یک ماه گذشته تا به امروز احساس کرده اید که به هنگام ناراحتی نمی توانید کاری انجام دهید ؟

الف) اصلاً ب) در حد معمول
ج) تقریباً بیشتر از حد معمول د) به مراتب بیشتر از حد معمول

• • آیا از یک ماه گذشته تا به امروز به این نتیجه رسیده اید که برای چه متولد شده اید ؟

الف) اصلاً ب) در حد معمول
ج) تقریباً بیشتر از حد معمول د) به مراتب بیشتر از حد معمول

• آیا از یک ماه گذشته تا به امروز این فکر به ذهنتان رسیده است که زندگی بی فایده نیست ؟

الف) قطعاً نه ب) فکر نمی کنم
ج) به ذهنم خطور کرده است د) قطعاً بله
با تشکر از شما
“بسمه تعالی“
دانش آموز عزیز:
باسلام وتشکر از اینکه وقتتان را در اختیار این پژوهش قرار می دهید.
پرسشنامه ای که در اختیار دارید به منظور سنجش عزت نفس شما طراحی شده است لذا از شما تقاضا دارم جملات زیر را بادقت بخوانید و در صورتی که هر یک از آنها با وضعیت فعلی شما مطابقت دارد مربع«بلی » و چنانچه به هیچ شکلی با وضعیت شما مطابقت ندارد مربع« خیر » را علامت بگذارید .
با تشکر
محمد رحمان پور-دانشجوی کارشناسی ارشد روان شناسی
سن: جنس: پایه تحصیلی:
بیشتر اوقات در خواب و خیال به سر می برم .
از خود خیلی مطمئن هستم .
اغلب آرزو می کنم ای کاش فرد دیگری بودم .
من دوست داشتنی هستم .
 اوقات خوشی را با پدر و مادرم می گذرانم .
هیچ وقت درباره چیزی نگران نمی شوم .

دکتر مصدق در انتخابات دوره ۱۴ مجلس در مقام وکیل اول تهران به نمایندگی مجلس انتخاب شد.بعدها عده ای مدعی دیدن دست پنهان انگلیس در راهیابی مصدق به مجلس ۱۴ شدند.^[۴۰] در این مجلس برای مقابله با فشار شوروی برای گرفتن امتیاز نفت شمال ایران، او طرحی قانونی را به تصویب رساند که دولت از مذاکره در مورد امتیاز نفت تا زمانی که نیروهای خارجی در ایران هستند منع می‌شد . در انتخابات دوره ۱۵ مجلس با مداخلات قوام‌السلطنه (نخست وزیر) و شاه و ارتش، دکتر مصدق نتوانست قدم به مجلس بگذارد.^[۴۱]

با یرگزاری انتخابات مجلس شانزدهم ، عبدالحسین هژیر، که در این زمان وزیر دربار بود، به بهانه برقراری مجلس روضه، آرای مردم تهران در مسجد سپهسالار را که محل نگهداری صندوق های رأی بود، مورد دستبرد قرار داد و درنتیجه، کسانی که مورد تأیید شاه بودند، از صندوق ها بیرون آمدند. مصدق، به عنوان نفر سی ام و کاشانی نفر چهلم معرفی شدند^[۴۲] و نتوانستند وارد مجلس شوند. دخالت دربار در نتایج انتخابات، با اعتراض نیروهای ملی- مذهبی به رهبری مصدق روبه رو گشت. گروهی از آنها، در تاریخ ۲۲ مهر ۱۳۲۸، در اعتراض به نحوه برگزاری انتخابات به دربار رفتند و کمیته بیست نفره ای به ریاست مصدق برای تحصن در کاخ تشکیل دادند. ولی پس ازچهار روز بدون دستیابی به نتیجه ای ، از تحصن دست کشیدند.^[۴۳] سپس، این افراد که حدود ۱۹ نفر بودند، به خانه مصدق رفته و پس از چندین جلسه شور و مذاکره در اول آبان ۱۳۲۸، تشکیل جبهه ملی را اعلام کردند. این جبهه، در روز دهم آبان ۱۳۲۸ رسما ً اعلام موجودیت کرد^[۴۴]. مصدق، به عنوان رهبر معنوی جبهه شناخته شد و مقام دبیر جبهه به حسین مکی واگذار شد.
چندماه بعد اساس نامه ی جبهه منتشر شد که خواهان عدالت اجتماعی ، اجرای قانون اساسی و الغای قانون حکومت نظامی ، انتخابات آزاد ، آزادی بیان و بهبود وضع اقتصادی بودند^[۴۵] در ۲۵ اسفند برنامه خود را اعلام کرد :
اصلاح قانون انتخابات تا اینکه نمایندگان حقیقی مردم انتخاب شوند
تجدید نظر در قانون مطبوعات تا جراید بتوانند وزرای خائن و دزد را به جامعه معرفی کنند و توقیف بدون محاکمه صورت نگیرد
تجدید نظر و اصلاح نظامی تا دولتی ها نتوانند منتقدین به خود را بدون محاکمه زندانی کنند و بودجه نظامی را کاهش داد که مبارزه با قدرت شاه بود، هدف مصدق این بود که وظایف ارتش را به امور غیرسیاسی محدود کند^[۴۶]
۴- تغییر اصل ۴۸ قانون اساسی تا وکلا بتوانند آزادانه اظهار نظر کنند و مجلس در معرض تعطیلی و انحلال قرار نگیرد^[۴۷]
با شکل گیری نهضت ملی نفت در ایران بین دو قطب ملی و مذهبی ، سدی قوی در مقابل استعمار خارجی و استبداد داخلی پیوند بوجود آمد. دکتر مصدق در کنار آیت الله کاشانی مبارزه علیه دخالت بیگانگان و استبداد را آغاز نمود، خصوصاً در راه ملی کردن صنعت نفت با همکاری دو نیروی مذهبی و ملی موفقیّت‌‌های چشمگیری بدست آورد.^[۴۸] نهضت ابتدا جنبه ی ضد خارجی داشت و پس از آن ، تغییر ساختار سیستم سیاسی و اصلاح ساختار اجتماعی – اقتصادی ، بهبود ساختار اداری و استقرار و گسترش حقوق اساسی افراد و کاهش نابرابری های اجتماعی و اقتصادی جامعه را وجهه همت خود قرار داد.^[۴۹] تا حکومتی دموکراتیک مبتنی بر قانون شکل گیرد.همانگونه که مصدق در مجلس گفت : ملی شدن صنعت نفت موجب خواهد شد که عوایدی قریب دوبرابر تمام مالیات ها بر بودجه کشور افزوده گردد و بالنتیجه سطح زندگی مردم این مملکت بالا رفته وضعیت طبقات فقیر و ناتوان بهتر می شود.^[۵۰]
دکتر باوند هدف نهضت ملی را نیل به استقلال سیاسی و اقتصادی می داند که از نظر بین المللی موفق شد در دیوان بین المللی دادگستری و دادگاه های توکیو و ونیز و در شورای امنیت پیروزی نسبی به دست بیاورد و عامل ناکامی این پیروزی ها را هماهنگی ابزارهای داخلی ودرونی جامعه ی ایران با منافع قدرت های خارجی می داند ^[۵۱]
در این برهه تاریخی کوتاه، هم “فدائیان اسلام” و هم “مجمع مسلمانان مجاهد” یا “مجاهدین اسلام” در خدمت آیت‌الله کاشانی بودند. این دو گروه از توانائی‌هایی ارزشمند برای مبارزات سیاسی برخوردار بودند. تلفیق راهکارهای پارلمانی که در بستر قانونمندی کارایی داشت با قدرت فراپارلمانی که با اتکا به بازوی ستبر و گرز گران “ورزشکاران” و «لوطی‌ها» در فضای قانون‌گریزی و خودسری امکان رشد و تأثیرگذاری داشت، گرچه در کوتاه مدت امکان‌پذیر بود، اما در درازمدت مسئله‌ساز و متضاد شد. در جریان مبارزات ضد هژیر در خرداد ۱۳۲۷ رابطه سیاسی نسبتاً نزدیکی میان حائری‌زاده و مکی به عنوان وکلای مجلس مخالف هژیر و محور کاشانی- نواب صفوی، به عنوان رهبریت جریان “مردمی” این مخالفت، به وجود آمده بود.
در نامه‌ای به نواب صفوی، کاشانی نظر خود را دال بر اتحاد عملیاتی با “جبهه ملی” جهت انتخاب کاندیداهای “ملی” و نه لزوماً مذهبی ابلاغ می‌کند. صورت اسامی افراد مورد نظر کاشانی عبارتند از : دکتر مصدق، دکتر مظفر بقایی، دکتر سیدعلی شایگان، سیدابوالحسن حائری‌زاده، سیدمحمود نریمان، سیدحسین مکی، عبدالقدیر آزاد.
به روایتی، که توسط اسناد شهربانی قابل تأیید است، “جبهه‌ ملی” نیز در رأس نامزدان انتخاباتی برای موفقیت آیت‌الله کاشانی فعالیت می‌کرد. این اولین بار است که “فدائیان اسلام” خود را مقید می‌بینند که از افرادی “غیرخودی” حمایت و پشتیبانی عملی کنند و آینده و آرمان‌های خود و زیرنظام‌شان را با آنها و مبارزه پارلمانی گره بزنند. قبول این مسئولیت “سؤال‌برانگیز” نیز به واسطه امر فتواگونه مجتهد مورد تقلیدشان بود.^[۵۲]
ایشان معتقد بودند که نمایندگان “مسلمان، شیعه و پاک و لایق” دو وظیفه دارند و بس. نمایندگان می‌بایست نخست تمام قوانینی را که “مخالف با قانون مقدس اسلام” بوده لغو نموده و “به دور اندازند” و سپس ” خود را به زحمت قانون‌گذاری دچار ننمایند و قانون نگذارند.” در مرحله عدم قانون‌گذاری بشری، که در واقع دلیل منطقی برای وجود مجلس شورای ملی بصورت اولیه آن باقی نمی‌گذارد، “فدائیان اسلام” معتقدند که جهت اجرای صحیح “قانون مقدس خدا"، نمایندگان باید “تحت نظر حوزه روحانیت و علماء پاک طراز اول قرار گیرند.”
کاشانی از افرادی که برای مجلس پیشنهاد می‌کند، انتظاری جز ملی کردن نفت ندارد. اما در مورد حکومت اسلامی هم خواهیم دید که کاشانی اجرای آن را در چشم‌اندازی کوتاه مدت عملی و ممکن نمی‌دید و به دوران پس از حل مسئله نفت معوق می‌کرد.
احزاب و گروه های تشکیل دهنده جبهه ملی:
جبهه ملی برآیندی از احزاب ، گروه ها و طیف های مخالف و منتقد دربار بود. و مرامی جز آزادی و استقلال ایران نداشتند و همه با حقوق مساوی ، در راه تامین هدفهای سیاسی ، اجتماعی جبهه ملی متحد بودند^[۵۳]. این خواسته ی مصدق بود که نیاز آن روزگار ایران را نه یک حزب سیاسی که در ائتلافی آزاد از سازمان ها و احزاب تحت یک هدف عام می دانست .^[۵۴]حزب ملت ایران: بر بنیاد پان ایرانیست ، در شهریور ۲۶ توسط محسن پزشکپور ، حسنعلی صارم کلانی ، تقی علیخانی و عاملی تهرانی و جواد تقی زاده ایجاد شد و داریوش فروهر نیز به دبیر کلی برگزیده شد. ایدئولوژی ناسیونالیستی(ملی گرایی) ، ضد کمونیستی و ضد سرمایه داری داشتند و علت عقب ماندگی ایران را وجود سلطنت فاسد ، نفوذ خارجی ، روحانیت مرتجع و ملاکین آزمند می دانستند.^[۵۵] حزب ایران: دیگر حزب این ائتلاف به‌ دست گروهی از استادان دانشگاه و روشنفکرانی که اندیشه‌های ناسیونالیستی و لیبرالی داشتند مانند مهندس زیرک‌زاده، مهندس حسیبی، مهندس بازرگان ، شاپور بختیار، نظام‌الدین موحد، کریم سنجابی و الهیار صالح، بنیان‌گذاری شده بود ، این حزب ، مخالف دیکتاتوری وحاکمیت بیگانگان بود و مانند دیگر گروه های دموکراتیک نسبت به حزب توده نظری دوستانه داشت.^[۵۶] حزب زحمتکشان : قوی‌ترین حزب از مجموعه احزاب جبهه ‌ملی بود که اعضای آنرا کارگران و روشنفکران چپ تشکیل می دادند و قدرت بسیج عمومی مردم را به نسبت قابل قبولی داشت، ولی به مرور بعد از ۳۰ تیر ۱۳۳۱ و باشدت گرفتن اختلافات بین خلیل ملکی و مظفر بقایی، دو نفر از رهبران حزب زحمتکشان، منجر به آن می‌شود که خلیل ملکی از حزب زحمتکشان اعلام انشعاب کند و یک گروه جدید با نام خط ‌(نیروی)سوم را تشکیل بدهد. بقایی به طیف نیروهای استبدادی-استعماری پیوست و ملکی تا پایان راه وفادار به محمد مصدق باقی ماند، وقوع این انشعاب بیانگر ضعف شدید تشکیلاتی و وجود اختلافات لاینحل در نیروهای تشکیل‌دهنده جبهه ملی بود. جبهه‌ای از احزاب متحد را تصور کنید که قوی‌ترین حزبش، نه‌تنها از ائتلاف خارج شود که رهبر آن مظفر بقایی، در صدر مخالفان آن جبهه بایستد. خروج حزب زحمتکشان به شدت باعث تضعیف جبهه ملی شد. ریشه بیشتر این اختلافات در تقسیم پست و مقام‌ها پس از به نخست‌وزیری رسیدن دکتر مصدق بود. حتی آنها خواب و خیال نخست وزیر شدن و نشستن بر مسند قدرت و قهرمان سیاسی شدن را در سر می پروراندند^[۵۷]. مجمع مجاهدین اسلام: توسط آیت‌الله کاشانی و خانواده اش ، قنات آبادی و سه تاجر ثروتمند بازار رهبری می شد این مجمع را نمی‌توان یک حزب با معنی امروزی آن دانست. ولی هر نامی که به آن بدهید، قدرتمند‌ترین عضو ائتلافی بود که به تشکیل جبهه ملی انجامید و اعضایش اکثرا بازاریان و کارگران و روحانیون بودند. مجمع مجاهدین اسلام نفوذ گسترده ای میان طبقه متوسط سنتی داشت و پایبند آرمان ها و کردارهای دموکراتیک نبودند.^[۵۸] در اثر بروز اختلافاتی بین آیت‌الله کاشانی و دکتر مصدق خصوصا پس از قیام ۳۰ تیر سال ۱۳۳۱، این تشکل قدرتمند و دارای پایگاه اجتماعی حایز اهمیت عملا از جبهه ملی خارج شد. جمعیت آزادی مردم ایران: به رهبری محمد نخشب از سال ۲۲ در مسیر مبارزه با استعمار و استبداد بود و در کنار نهضت ملی ماند ، نخشب طی سال های ۲۳ تا ۲۹ تحت عنوان نهضت خداپرستان سوسیالیت در مبارزات سیاسی شرکت داشت. فداییان اسلام : با جامعه مسلمانان مجاهد همکاری داشتند و ترور هر کس را که ضد مذهب شناخته می شد حق خود می دانستند . فداییان اسلام به علت قشری بودن و عدم آگاهی های عمیق سیاسی در معرض تعرض دشمنان اسلام و ایران و نهضت ملی قرار گرفتند و با تحریک عوامل وابسته به سید ضیاء به جان دکتر حسین فاطمی افتادند وی را مجروح ساختند.^[۵۹]مجمع مسلمانان مجاهد: به رهبری شمس قنات آبادی ، وابسته به آیت الله کاشانی و متشکل از اصناف و کسبه بود. از تیر ۳۱ به همراه کاشانی از مصدق جدا شدند ، پس از کودتا این جمعیت متلاشی و قنات آبادی که در لباس روحانیت اما جاسوس انگلیس^[۶۰] بود به استخدام دربار درآمد^[۶۱]. بازاریان که اقشار متوسط و پایین جامعه ، تجار و کسبه بودند. دانشگاهیان ، فرهنگیان ، نوجوانان دبیرستانی ، کارگران و اتحادیه های کارگری : که بیشتر تحت رهبری حزب توده بودند ،(حزب توده خود عضو جبهه نبود) دهقانان : که در آغاز به علت عدم آگاهی در پیکار ملی نقشی نداشتند اما پس از ۳۰ تیر ۳۱ ، مصدق با بهره گرفتن از اختیارات قانونی ، لایحه ۲۰ درصدی بهره مالکانه را تصویب نمود و رفاه نسبی کشاورزها را در پی داشت و باعث جذب آنان به جبهه شد.
حزب ایران و زحمتکشان جزء جناح چپ جبهه ملی بودند. در مرکز و جناح محافظه کار جبهه ملی ، خود مصدق و یارانش که شامل بازرگانان ثروتمند با گرایشات مذهبی و استادان و دانشجویان بودند ، قرار می گرفتند جناح راست محافظه کار ، بازاریان بزرگ ، زمینداران و افسران ارتشی بودند.
فروپاشی جبهه ملی
جبهه ملی دارای سازماندهی ضعیفی بود. حزب توده که نماینده طبقه کارگر و بخشی از روشنفکران بود خارج از جنبش باقی ماند ، فرهنگ سیاسی عمدتا غیرمذهبی جنبش نتوانست روحانیت را جذب کند ، مصدق هم نتوانست مشکل نفت را با بریتانیا حل و از اختیاراتش استفاده کافی ببرد. ترکیب فکری و شخصیتی شرکت کنندگان در جنبش ملی با اهداف گوناگون در حمایت از جبهه ملی از دیگر نکات قابل توجه است این نیروها (لیبرال ها و محافظه کاران و مترقی ها و تندروها و تجددطلبان اسلامی) دارای انگیزه های سیاسی یکسان نبودند و بیشتر به دلیل وجود دشمنان مشترک در بیرون دارای وحدت بود و با وجود فقدان دشمنان مشترک در بیرون ، جبهه با بحران موضوعیت مواجه می شد^[۶۲] نزدیکی زاهدی به جبهه ملی نه به دلیل استقرار جنبش ملی نفت و تحدید اختیارات شاه ، بلکه مخالفت با رزم آرا و کسب منصب جانشینی احتمالی وی بود، زیرا مصدق و یارانش نیز با رزم آرا مخالفت می ورزیدند، همراهی وی تاکتیکی بود در حالی که جبهه ملی به همراهی استراتژیک و مبتنی بر اعتقاد به اصول جنبش نیاز داشت.^[۶۳] برخی افراد هم انفرادی کار می کردند و علت گردآمدنشان مصدق بود از جمله محمود نریمان ، دکتر شایگان، سنجابی ، بقائی ، مکی ، حسین فاطمی و دکتر معظمی و چند نفر دیگر که بین آنها هم اختلاف رخ می داد.^[۶۴] به مرور جبهه ملی دچار انشعاب شد گروه اول را کاشانی ، بقایی، شمس قنات آبادی ، علی زهری و ناد علی کریمی تشکیل می دهند و دسته ی دیگر فاطمی ، سنجابی ، حسیبی ، شایگان و زیرک زاده بودند، جدایی آنها باعث شد جبهه ملی از هم پاشیده شود .^[۶۵] شاید آنچه نهضت ملی را به شکست کشاند فقط اختلافات هواخواهان نهضت نبود بلکه ناتوانی آنها در دستیابی به نقطه مشترکی بود که بتوانند با وجود همه اختلاف نظرها بر سر آن به تفاهم برسند و اصل موجودیت نهضت را بر باد ندهند. نهضت ملی به علت ترکیب وماهیت خود نه فقط نمی توانست عامل یک تحول اساسی در کشور ما باشد بلکه عدم تجانس در میان عناصر تشکیل دهنده آن و شکاف در رهبری آشکارا نشان می داد که این جبهه قابل دوام نیست و دچار انشعاب و از هم پاشیدگی شد^[۶۶] اگر نهضت ملی را از ابتدا در نظر بگیریم از زمانی که طرح ملی شدن صنعت نفت تازه مطرح شده بود می بینیم که این اختلافات در بینش و منش رهبران وجود داشت ولی در هدف بزرگتر یعنی پیروزی نهضت و شکست استکبار گم شده بود و همه بینش های خود را فدای هدف نهضت کرده بودند. ولی زمانی که نهضت به پیروزی هایی دست یافت، همه یاد اهداف شخصی خود افتادند وبا خود زمزمه کردند حال که به هدف اولیه رسیدیم بهتر است به خواستهای قلبی خود نیز نائل شویم و از این زمان بود که هرکسی به فکر منافع خود به سمتی رفت وآن همان موقع بود که استکبار نقشه کودتا راکشید .هندرسن سفیر آمریکا چنین بیان می کند که مخالفان جبهه ملی نظیر دربار و مالکان بزرگ کار زیادی نمی توانستند بکنند اما نظریات سیاسی مختلف و جاه طلبی های شخصی رهبران جبهه ملی ، نطفه مشکلات آینده را برای این جبهه، در بطن خود می پروراند، بخصوص کاشانی بلندپرواز که می کوشد مصدق و تمام رهبران دیگر را تحت الشعاع قرار دهد و خود را به صورت صاحب اختیار کامل ایران درآورد.^[۶۷]
انتخابات مجلس هفدهم بین احزاب موجود در جبهه رقابت و اختلاف ایجاد کرد بقایی می گفت به همان اندازه که حزب ایران کاندید در تهران بدهند به همان اندازه به حزب زحمت کشان هم باید داده شود. آقازادگان آیت الله هم مشکل دیگر جبهه بود ، جبهه بجز آقا مصطفی نمی خواست که دو پسر دیگر آقا را از جائی کاندید کند ، کاشانی هم دچار غرور و نخوت شده بود و ادعا می کرد که اگر بخواهم ۱۳۶ وکیل ایران را انتخاب کنم ، همه مردم به آنها که من می گویم ، رای خواهد داد.^[۶۸]
حسین فاطمی اطمینان داشت که اکثریت عمده ی طرفداران دکتر مصدق، انشعاب کنندگان را به عنوان خائن محکوم می کنند . فاطمی افرادی مانند کاشانی و بقایی و مکی را ناچیز می شمرد و عقیده داشت که گذشته ی سیاسی آنان ثابت می کند که آدم هایی فرصت طلب بوده و به لحاظ سیاسی قابل اعتماد نیستند ^[۶۹]
پیوند بازار با نهضت و روحانیت
ریچارد کاتم سه گروه روحانیون ، بازاریان و روشنفکران را فرهیختگان سیاسی ایران معرفی می کند که خواهان کاسته شدن نفوذ اجنبیان ، انجام اصلاحات اجتماعی و اعمال کنترل نهاد انتخاباتی بر اعمال دربار مستبد بودند.^[۷۰] بازاریان همواره در پیوند سنتی و فرهنگی خود با روحانیت قرار داشتند به گونه ای که در نهضت ملی شدن ، اصناف و بازرگانان به حمایت از آیت الله کاشانی و جبهه ملی تبلیغات و حمایت می کردند^[۷۱] بازار خاصه پیشه وران ، مغازه داران و بازرگانان در مجموع یکی از سرچشمه های قدرت مصدق بودند، چاقوکشان و لوطیان حاشیه شهری در دوطرف مبارزه حضور داشتند و درنهایت جانب دربار را گرفتند ، روحانیون ، عناصری از توده و جبهه ملی قادر به بسیج این گروه ها بودند.^[۷۲]بازاریان در مجموع به جناح رادیکال و ملی جامعه مذهبی تعلق داشتند ، هرچند اقلیت معدودی از آنها که معمولا ثروتمندترینشان نیز بودند با دستگاه سنتی روحانیت پیوند داشتند ، بخش اعظم بودجه نهضت ملی از بازار تامین می گردید، کاتم بازاریان را به دو دسته تقسیم می کند بازاریان خرده پا به رهبری کاشانی و بازاریان بزرگ غرب زده و فاقد تشکیلات ، که با قطع ارز ناشی از صدور نفت در هنگام مبارزه ایران با شرکت نفت ایران و انگلیس ، این بازرگانان که به واردات متکی بودند با بحران مالی روبرو شده و دست به مخالفت با مصدق زدند.^[۷۳]کاتوزیان می گوید اشتباه اساسی کاشانی ، بقایی و دیگران که ابتدا با مصدق از در مخالفت درآمدند و بعد رودرروی او قرار گرفتند ، آن بود که فکر می کردند اگر از مصدق جدا شوند ، تمامی بازار هم به دنبال آنها از مصدق و دولت او خواهد بُرید ، حوادث نشان داد که بازار تا آستانه ۲۸ مرداد به مصدق و نهضت ملی وفادار ماند و این وفاداری بعد از کودتا نیز ادامه یافت.^[۷۴] بسیاری از رهبران بازار به زندان افتادند و جریمه مالی شدند.
مجلس شانزدهم و ترور هژیر
پس از تهدید دولت مصدق از سوی استعمار مبنی بر دخالت نظامی و گسیل داشتن چهار هزار چتر باز و حرکت ناوهای جنگی به طرف سواحل ایران^[۷۵]، کاشانی، از اعلام جهاد سخن به میان آورد و گفت: اگر انگلیسیها به خاک ایران تجاوز کنند، خوزستان را برای آنها به جهنم تبدیل می‎کند^[۷۶]و در ادامه از حق حاکمیت ایران بر صنعت نفت خود دفاع نمود.^[۷۷] با توجه به جایگاه آیت الله کاشانی در میان علما و روحانیت و به دلیل مقبولیتی که ایشان بین عالمان بزرگ داشت، توانست علمای دیگر شهرها را با نهضت پیوند داده و با حمایتی که آنها از آیت الله کاشانی نمودند نهضت بیش از پیش بعد ملی و سراسری یافت
مجلس شانزدهم (۲۰بهمن ۱۳۲۸ـ۲۹ بهمن ۱۳۳۰)^[۷۸] که در پی دخالت دولت محمد ساعد در انتخابات آن به پایگاه قدرت شاه تبدیل شده بود، مانع جدی برای ملی شدن صنعت نفت به شمار می‌رفت به گونه ای که فقط هشت نفر از جبهه ملی به مجلس راه یافتند^[۷۹]. فداییان در پی ترور هژیر بودند که این فرصت در هنگام رفتن وی برای عبادت و مراسم روضه خوانی به مسجد سپهسالار فراهم شد و توسط امامی ، که در گوشه‌ای از مسجد در انتظار فرصت ایستاده بود به ضرب چند گلوله کشته شد.^[۸۰] و عامل تقلب در انتخابات اعدام انقلابی شد.^[۸۱]
سیدحسین امامی، پنج روز پس از دومین ترور موفقیت‌آمیز خود، در تاریکی اولین ساعات بعد از نیمه شب ۱۷ آبان ۱۳۲۸، در حالی که بیست و پنج سال بیش نداشت، دادگاه جنایی فرمانداری نظامی او را محکوم به اعدام نمود و بدون سر و صدا به دار آویخته شد.^[۸۲] فردای اعدام امامی، دربار از مواضع خود عقب نشینی کرد. سیدمحمدصادق طباطبایی، رئیس انجمن نظارت، طی اعلامیه ای فساد در انتخابات را تأیید کرد ^[۸۳]، انتخابات تهران باطل اعلام شد و” افراد مورد حمایت جبهه ملی ” و “کاشانی ” شانسی مجدد یافتند تا به مجلس راه یابند. با شرکت وکلای مطمئن دولتی، مجلس شانزدهم می‌توانست تکلیف قرار داد ساعد- گس یا گس- گلشایان را به نفع انگلستان به سرعت یکسره کند. بن‌بست و انسداد سیاسی باید شکسته می‌شد. کتمان نیز نمی‌توان کرد که بدون فشار انگشت سیدحسین امامی بر ماشه طپانچه‌اش تاریخ ایران به نحوی دیگر نوشته می‌شد و “جبهه ملی” حضوری در مجلس نمی‌یافت و احتمالاً قراداد گس-گلشایان نیز تصویب می‌شد.
به دنبال ترور هژیر حکومت نظامی اعلام شد و دستگیری‌ها آغاز شدند. در عرض ۲۴ ساعت ۳۰ تا ۴۰ نفر دستگیر شدند و ۲۲ تن از آنها پس از بازجویی آزاد شدند. بقایی، مکی، حائری‌زاده، عبدالقدیر آزاد، مصطفی کاشانی فرزند آیت‌الله کاشانی و خلیل طهماسبی که عضو “فدائیان اسلام” و سازمان نظارت آزادی انتخابات بود به موجب ماده پنج حکومت نظامی بازداشت گردیدند. دکتر مصدق هم به احمدآباد تبعید شد. بنا به روایت روزنامه “داریا” که ارسنجانی سردبیر آن بود پس از اینکه سفارت آمریکا در تهران، “جریان را” به واشنگتن اطلاع داد، دولت آمریکا از پادشاه ایران، که در این زمان به آن سرزمین مسافرت کرده بود، “تقاضای استخلاص محبوسین مزبور را کرد و با این کیفیت آنها آزاد شدند.” پس از یک ماه و چند روز، ملیون و دیگر دستگیرشدگان از زندان آزاد شدند، به دیدن مصدق در احمدآباد رفتند و مبارزات انتخاباتی برای وکلای تهران بار دیگر آغاز شد. شرح مبارزات مشترک این دوران نشان می‌دهد که از یک سو “مجمع مسلمانان مجاهد” به نمایندگی از کاشانی با “جبهه ملی” وارد رابطه سیاسی تنگاتنگی می‌شود و در قالب این اشتراک مساعی، قنات‌آبادی هر چه بیشتر به بقایی نزدیک می‌شود و بالعکس از اعضاء “حزب ایران"دور و آزرده می‌شود. از سوی دیگر، اعضاء “فدائیان اسلام” نیز به فرمان کاشانی با “جبهه ملی” همکاری می‌کنند تا کاندیداهای مورد نظر محور را از تهران راهی مجلس کنند.
در ۱۸ بهمن مصدق در میتینگ بزرگی که در میدان بهارستان تشکیل شد انتخابات گذشته را ابطال و اعلام نمودند که انتخابات مجددی در شرف انجام است.
نتایج انتخابات تهران در ۲۱ فروردین اعلام گردید. بالاخره در این رقابت سیاسی ، مصدق وکیل اول تهران شد، کاشانی در تبعید وکیل پنجم شد و وکلای اقلیت دوره پانزدهم، عضو “جبهه ملی"، که کاشانی توصیه آنها را کرده بود به مجلس راه یافتند. این نتایج بسیار موفقیت‌آمیز، دستاورد زحمات و همکاری محور مصدق- کاشانی- نواب صفوی بود.و پیوندی بین مصدق و عناصر مبارز دینی که به دنبال اهداف دینی خود بودنداز جمله احیاء اجرای احکام الهی و ارزش های دینی در جامعه بوجود آمد. وجود دو نیروی سیاسی که یکی ملی با رنگ مذهبی و دیگری سکولار ، دو کفه ترازوی سیاسی ایران را به نوعی متوازن ساخته بود و شاه هم به دلیل منطق و مصلحت سیاسی نمی توانست مذهبی ملی ها را نابود کند و کفه سیاسی را به نفع توده ای ها سنگین نماید^[۸۴]
مبارزات ملیون علیه رزم آرا
نارضایتی آمریکا از سیاست های یکطرفه حکومت ایران به نفع انگلستان، باعث سقوط دولت ساعد در ۲۸ اسفند شد و منصورالملک که شهرت نزدیکی به انگلستان نداشت، توسط سلطنت‌طلبان که اکثریت مجلس را در اختیار داشتند در ۳ فروردین ۱۳۲۹ به نخست‌وزیری برگزیده شد مجلس از منصور خواست تا کاشانی را که به علت تبعید در لبنان بود را به وطن بازگرداند ، منصور در نامه ای خواستار بازگشت وی شد در ۲۰ خرداد ۱۳۲۹ با استقبال مردم و مصدق و جبهه ملی در فرودگاه به وطن بازگشت و سپس به مشهد می رود و در آنجا کانون نشر حقایق اسلامی از وی استقبال نمودند ، معدودی از روحانیت مترقی هم از وی استقبال کردند، قشر وسیعی از روحانیت ارتجاعی به رهبری آیت الله میرزا احمد کفائی که از روحانیون درباری بود علیه کاشانی تبلیغ می کردند و اینکه چرا اصلا به این آیت الله می گویند.^[۸۵] در ۲۸ خرداد ۱۳۲۹ طنین افکار و آرزوهای سیاسی کاشانی خطاب به نمایندگان مجلس شورای ملی برای نخستین بار، از گلوی مصدق در مجلس درآمد.کاشانی در این پیام به چهار مطلب اشاره کرد که موضوع اول و سوم آن دو رکن عمده و مشترک محور مصدق- کاشانی را تشکیل می‌داد. کاشانی اعلام کرد که اولاً، “نفت ایران متعلق به ملت ایران است و به هر ترتیبی که بخواهد نسبت به آن رفتار می‌کند.” ثانیاً خواستار مجازات مسببین تبعید خود شد. ثالثاً، اعلام کرد که ملت ایران “زیر بار استبداد و دیکتاتوری نمی‌رود". رابعاً، مجلس مؤسسان را به علت شیوه انتخابات آن بی‌اعتبار دانست.^[۸۶] تقریباً همزمان با آمدن کاشانی به تهران، زمزمه استعفای کابینه منصور و نخست‌وزیری سپهبد حاج علی‌ رزم‌آرا، رئیس مقتدر ستاد ارتش در برخی محافل بالا گرفته بود. همان گونه که انتظار می‌رفت، منصور کابینه خود را از سلطنت‌طلبان وفادار پرکرد اما وی توان تصویب لایحه الحاقی نفت «گس ـ گلشائیان» را نداشت و تلاشی به منظور تصویب لایحه نفت صورت نداد.^[۸۷]
دو ماه و نیم پس از آغاز به کار مجلس شانزدهم و درست پانزده روز پس از ورود کاشانی به تهران، صدارت علی منصور که کمتر از سه ماه دوام یافته بود به پایان رسید. شاه موکداً به منصور دستور داده بود که هر چه زودتر لایحه الحاقی را به تصویب مجلس برساند. بنا بر اسناد وزارت خارجه انگلستان، “آنگاه که معلوم شد، آقای علی منصور واقعاً قصد ندارد دستورات ارباب خود را انجام دهد، شاه او را عزل کرد و دو سه روز قبل از آغاز جنگ کره، رزم‌آرا را در ۵تیر ماه ۱۳۲۹ به نخست‌وزیری منصوب کرد." ^[۸۸]اما منصور قبل از رفتن، تعیین تکلیف لایحه را به عهده مجلس گذارد و مجلس نیز در روز دوشنبه پنجم تیر، به “کمیسیون مخصوص نفت"، مرکب از ۱۸ نفر مسئولیت داد تا قرارداد را مطالعه و بررسی کرده و به مجلس گزارش دهد.^[۸۹] مصدق و “جبهه ملی” به رزم‌آرا چون دیکتاتوری بالقوه می‌نگریستند. شایعه حمایت انگلیس و امریکا از رزم‌آرا، او را قوی‌تر و خطرناک‌تر جلوه داده بود.فرانسیس گریدی^[۹۰] سفیر آمریکا در ایران از انتخاب وی به نخست وزیری استقبال کرد. سپهبد حاج‌علی رزم‌آرا ناسیونالیست توانای بود، که در بحران آذربایجان لیاقت و شایستگی زیادی نشان داده بود. از اینرو برای مبارزه با نیروهای ملی- مذهبی مبارز به نخست‌وزیری انتخاب شد. به همین دلیل گفت: مجلس را بر سر مصدق و مسجد را بر سر آیت‌الله کاشانی خراب می کنم. رزم‌آرا مخالف ملی شدن صنعت نفت بود، و قصد داشت از راه تصویب قرارداد الحاقی گس- گلشاییان با کمپانی نفت درآمد بیشتری تحصیل کند. رزم‌آرا در تاریخ ششم تیر ۱۳۲۹ با یک ژست نظامی دولت خود را به مجلس معرفی کرد. بین کاشانی و مصدق، که بازار و نیروهای مذهبی را در مخالفت با قرارداد الحاقی و حکومت رزم آرا به حرکت درآورده بودند، اتحاد محکمی برقرار گردید. منزل کاشانی مرکز مبارزه علیه رزم آرا شد.^[۹۱]
در روز سه‌شنبه ۶ تیر۱۳۲۹، مصدق اعلامیه‌ای را که در مورد نخست‌وزیری رزم‌آرا صادر شده بود در مجلس خواند. او از طرف “جبهه ملی” به ملت ایران اعلام خطر کرد و خبر از یک حکومت “شبه کودتا” داد. مصدق هشدار داد که “طعم تلخ دیکتاتوری نظامی” و شبح “رژیمی مطلق‌العنان"، ایران را تهدید می‌کند و “حیات رژیم پارلمانی” در خطر است.^[۹۲]
از دیدگاه “جبهه ملی"، رزم‌آرا عامل خارجی، یعنی انگلیس بود که برای تأمین منافع این کشور و شرکت نفت انگلیس و ایران بر سر کار آمده بود. اعتقاد “جبهه ملی” این بود که او آمده است تا لایحه ساعد- گس (گس- گلشایان) که منافع انگلستان را تامین می‌کرد به تصویب برساند. مصدق، سپس به قرائت اعلامیه آیت‌الله کاشانی در مخالفت با نخست‌وزیری رزم‌آرا پرداخت. مصدق و کاشانی بر این باورند که رزم‌آرا دیکتاتور و عامل خارجی است. آنها نگران نابودی نظام دموکراسی پارلمانی در ایران هستند. با درخواست کاشانی، هزاران نفر از مردم سراسر تهران، در روز ششم تیر ۱۳۲۹، در خیابان بهارستان اجتماع کردند تا از ورود رزم آرا به مجلس جلوگیری نمایند. تعداد زیادی از مردم نیز به همراهی نواب صفوی از منزل کاشانی حرکت کردند و با پخش اعلامیه و سردادن شعارهایی علیه رزم آرا راهی میدان بهارستان شدند.^[۹۳]
در طول هشت ماه و یک هفته نخست‌وزیری رزم‌آرا، محور مصدق- کاشانی- نواب صفوی با رزم‌آرا در چند جبهه متفاوت به زورآزمایی، درگیری و مبارزه تا مرگ پرداختند. مجلس شورای ملی، کمیسیون مخصوص نفت، مطبوعات و جراید و بالاخره خیابان‌ها و میادین تهران همگی عرصه کشمکش و نبرد بی‌امان این دو اردوگاه بود.
در بیست و دومین جلسه کمیسیون نفت ، (۴ آذر ۱۳۲۹) که خصوصی و سری بود، اعلام شد که، “کمیسیون نفت که طبق تصمیم ۲۹/۳/۳۰ مجلس شورای ملی تشکیل شده است پس از مذاکرات و مطالعات به این نتیجه رسیده که قرارداد الحاقی ساعد- گس کافی برای استیفای حقوق ایران نیست لذارسماً طی نامه‌ای پیشنهاد کردند که؛ “به نام سعادت ملت ایران و به منظور کمک به تأمین صلح جهانی… صنعت نفت ایران در تمام مناطق کشور بدون استثناء ملی اعلام شود یعنی تمام عملیات اکتشاف، استخراج و بهره‌برداری در دست دولت قرار گیرد.
رزم‌آ با اینکه جهت جلب حمایت انگلیسی‌ها، قول دفاع از لایحه را به آنها داده بود، اما ظاهراً حاضر نبود که خود را در راه تصویب آن کاملاً بی‌آبرو کند.
گزارش مکی، مخبر کمیسیون مخصوص نفت، که در آن به پیشنهاد “جبهه ملی” دایر بر ملی شدن صنعت نفت اشاره شده بود، در ۱۹ آذر ۱۳۲۹ در مجلس قرائت گردید و در ۲۰ آذر به چاپ رسید. دو روز بعد، روزنامه‌ها خبر از فتوای آیت‌الله کاشانی، “پیشوای بزرگ مسلمین” در مورد لزوم ملی کردن صنعت نفت دادند. این اعلامیه حساب شده از طرف محور مصدق، کاشانی جریانی را کلید می‌زند که وظیفه عمده آن فشار مردم از بیرون بر مجلسی است که اکثریت آن الفتی با ملی شدن نفت ندارد. کاشانی، با صدور بیانیه ها و اعلامیه های متعدد و ایراد سخنرانی، دفاع از ملی شدن صنعت نفت در سراسر کشور را وظیفه فرد فرد مردم مسلمان ایران دانست و از آنان خواست همه توان خویش را به منظور دستیابی به ملی کردن صنعت نفت به‌کارگیرند. بدین ترتیب، مبارزات مردم وارد مرحله جدیدی شد. از یکسو، میتینگ ها و تظاهرات زیادی به نفع ملی شدن صنعت نفت آغاز شد و؛ از سوی دیگر، اصناف و بازاریان تهران و سایر شهرها شعار خود را باعنوان »صنعت نفت ایران باید ملی شود«، به سینه های خود نصب نمودند^[۹۴]
شاید سردی پاسخ رسمی روحانیون به دعوت کاشانی سبب گردید که بیش از یک ماه و نیم پس از فتوای کاشانی، آیت‌الله سیدمحمدتقی خوانساری شخصاً وارد میدان شود و رسماً کاشانی و ملی کردن صنعت نفت را تأیید کند.^[۹۵]
تیتر بزرگی که روزنامه “نبرد ملت” برای نوشته خوانساری زده است و در بالای عکس آیت‌الله چاپ شده است، بیانگر تمامی داستان است. “نبرد ملت” می‌نویسد، “آیت‌الله سید محمد تقی خوانساری- پیشوای میلیون‌ها مسلمان پاکدل نظر قاطع خود را- در مورد مسئله نفت ابراز فرمودند- ولی هنوز آیت‌الله بروجردی- سکوت خود را در این امر- حیاتی نشکسته است.”^[۹۶] مواضع آیت‎ا… بهبهانی، آیت‎ا… حجت و آیت‎ا… فیض نیزدر این مورد روشن نشد در عوض آیت‎ ا… کاشانی با صراحت، رزم آرا ـ نخست وزیر ـ را خائن به ملت ایران، دشمن مذهب و مهدورالدم اعلام نمود^[۹۷]، موضع شدیدی که در قم گویا فقط آیت‎ ا… صدر را با خود هم عقیده کرد.
بی‌شک سکوت بروجردی که در واقع رد دست دوستی و مودت با کاشانی و نیروهای اقماری او بود، بر آنها گران می‌آمد. زیرا، آنها احساس می‌کردند که تنها بروجردی و نزدیکان او بودند که نه فقط چشم‌ بسته بر اعمال سیاسی ایشان، صحه نمی‌گذارند، بلکه با عدم اعلام همبستگی ، مخالفت خود را با کنش ایشان، نشان دادند.
مصدق در پیامی که از بستر بیماری به مجلس فرستاد و در جلسه روز ۲۶ آذرماه به وسیله حسین مکی قرائت شد، ملی کردن صنعت نفت را تنها راه استیفای حقوق ایران دانست.^[۹۸]
ترور سپهبد حاج علی رزم‌آرادر ساعت ۳۰/۱۰ صبح روز چهارشنبه ۱۶ اسفند ۱۳۲۹، به ضرب گلوله توسط خلیل طهماسبی^[۹۹] از اعضای فدائیان اسلام موجب شد تا روز بعد کمیسیون نفت مجلس پیشنهاد ملی کردن نفت را به مجلس بدهد و مجلس شورای ملی ۲۴ اسفند و مجلس سنا ۲۹ اسفند ۱۳۲۹ پیشنهاد کمیسیون را به تصویب برسانند.^[۱۰۰]
پیامد قتل رزم آرا این بود که نمایندگان وابسته به انگلیس در مجلس شانزدهم که مانع ملی شدن صنعت نفت بودند، عقب نشینی کرده، آیت الله کاشانی سیطره ی کاملی بر اوضاع پیدا کرد^[۱۰۱]
مواضع روحانیت درمورد ترور رزم آرا
از تیرماه ۱۳۲۹ ، جبهه متحد کاشانی- بهبهانی “علیه دشمنان دینی” حائز اهمیت می‌شود و به کاشانی اجازه می‌دهد تا به بهانه اینکه دولت رزم‌آرا “با ارکان دین و کلیه علمای روحانی مخالف است” علماء را علیه او تحریک کند و در عین حال مطمئن باشد که بهبهانی نیز با این سیاست مخالفتی نخواهد کرد.

ولف و همکاران (۲۰۰۱) در تحقیقات به این نتیجه رسیدند که تمرکز بر نتیجه و اثر عمل (تمرکز بیرونی)، در عوض تمرکز بر جزئیات حرکت مثل بدن (تمرکز درونی) و نحوه ی اجرای حرکت، فرد را وادار به استفاده از منابع توجه کنترل خودکار می نماید (۱۲). کاکس (۲۰۰۲)، نیز معتقد است که کاهش نیاز به توجه برای اجرا به یک تکلیف، یادگیرنده یا ورزشکار را قادر به استفاده از منابع بیشتر توجه برای سایر بخش ها و جزئیات خاص مربوط به حرکت می کند (۲۹). بنابراین با توجه به فرضیه ی ذکر شده چنین به نظر می رسد که تمرکز بیرونی، به فراگیر امکان دستیابی به منابع توجه بیشتری را می دهد و فرد با مشکل محدودیت ظرفیت توجه مواجه نخواهد شد. طرفداران این فرضیه به مربیان و درمانگران توصیه می کنند تا به فراگیران خود اموزش تمرکز توجه به نتایج حرکت و ابزارهای موجود را بدهند و بدین ترتیب از منابع توجه بیشتری در مقایسه با تمرکز توجه درونی سود ببرند.

فرضیه نقاط گره
هاسنر و ارلن اشپیل (۲۰۰۶) اخیرا ًفرضیه نقاط گره را در توجیه اثرات مثبت کانون توجه بیرونی بر اجرا و یادگیری و اثرات منفی کانون توجه درونی، مطرح کردند. نظریه نقاط گره بر این دلالت دارد که حرکات از توالی سه گانه محرک، پاسخ و اثر تشکیل شده اند. در اوایل یادگیری باید توجه بر روی اثر حرکت هدایت شود و به عنوان تکیه گاهی برای تمرکز توجه عمل کند، در صورتی که تمرکز توجه درونی منجر به شکسته شدن توالی این زنجیره می گردد. در نتیجه وقتی توجه به حرکات متمرکز می شود (تمرکز توجه درونی)، فرد علاوه بر توجه به اثر نهایی حرکت، مجبور به توجه به اثرات میانی است، در نتیجه نقاط گره ای ایجاد می شود که خودکاری حرکت را کاهش می دهد. در کانون توجه بیرونی، فرد فقط به اثر نهایی توجه می کند و نقاط گره تشکیل نمی شود.
هاسنر و اهرلن سپیل (۲۰۰۶)، در توضیح برتری توجه بر اثر حرکت به جای توجه بر خود حرکت، فرایند کنترل اجرای یک مهارت حرکتی را با فرضیه نقاط گره توضیح داده اند. این فرضیه بر چهار اصل استوار است که در ذیل به شرح مختصری از آن اشاره می شود (۴).
اصل اول: اصل ایده حرکتی: براساس اصل ایده حرکتی جیمز (۱۸۹۰) کدگذاری حرکت بر اساس اثراتی است که با آن حرکات ایجاد می شوند. هر واحد رفتاری بر سه بخش استوار است؛ بخش اول شرایط اولیه یا وضعیت^[۱۱](S) بخش دوم پاسخ^[۱۲]®، و بخش سوم اثر حسی^[۱۳](E)، که به اتفاق یک واحد سه گانه وضعیت- پاسخ- اثر حسی (SRE-units) را تشکیل می دهند. همانطور که در تئوری کدگذاری مشترک پرینز نیز عنوان شده است محرک های ادراک شده و اثرات همراه با آن در یک دسته بندی ادراکی مشترک قرار می گیرند. بنابراین هر ادراکی به عنوان اثر ادراک شده عمل اولیه پیشین در نظر گرفته می شود، خواه این عمل به صورت فعال انجام شده باشد، یا به صورت غیرفعال شاهد آن باشیم. آن چه که از هر عمل ادراک می شود در حقیقت همان اثرات عمل است و هنگام اجرای آن عمل در زمانی دیگر، تمرکز توجه باید به اثر عمل اولیه باشد، که قبلاً انجام گرفته است.
اصل دوم: زنجیره های متوالی^[۱۴] و کنترل نقطه انتهایی^[۱۵]: اصل بعدی فرضیه نقاط گره بر این اساس است که اگر فرایند یادگیری اثرات به درستی انجام گیرد، این اثرها می توانند زنجیره ای متوالی را تحت عنوان یک قطعه ^[۱۶] تشکیل دهند. بنابراین در یادگیری و اجرای یک مهارت، با توجه به اصل ایده حرکتی جیمز و واحد سه گانه SRE کنترل اجرا نخست براساس اثرات قابل پیش بینی صورت می گیرد. زمانیکه این اثرات به طور صحیح به دنبال یکدیگر قرار گرفته و یک زنجیره را تشکیل دهند؛ اثر نهایی کنترل همه زنجیره را به عهده خواهد گرفت. در فرایند یادگیری حرکتی، قطعه هایی از واحدهای SRE تشکیل می شود و با تشکیل این قطعه ها، فراگیر از کنترل یک واحد به کنترل چند واحد با توجه به اثر نهایی یک زنجیره از اثرات پیشرفت می نماید.
اصل سوم: رهایی درجات آزادی و فعالیت عضلانی: براساس نظریه برن اشتاین در طول فرایند یادگیری، ابتدا با انجماد درجات آزادی مواجه هستیم، تا کنترل حرکت بهتر صورت گیرد. طی مراحل مختلف یادگیری، رها شدن درجات آزادی اتفاق افتاده، بدین ترتیب حرکت با کارآیی بیشتری انجام می شود. به نظر می رسد در مراحل آغازین فرایند یادگیری برای مقابله با درجات متعدد آزادی در کنترل حرکات، بخش هایی ازاندام ها، با انقباض همزمان عضلات مخالف ،سخت خواهند شد. این انجماد درجات آزادی سبب افزایش پراکندگی در اجرای مهارت خواهد شد. در مراحل نهایی و بعدی فرایند یادگیری، به تدریج سختی اندام ها مشاهده نشده و رهایی درجات آزادی اتفاق می افتد.
اصل چهارم: بکارگیری خواص تکلیف و تغییرات جبرانی: براساس نظریه برن اشتاین (۱۹۶۷)، در مراحل نهایی فرایند یادگیری، علاوه بر رهایی درجات آزادی، تغییرات جبرانی در اجزای حرکت قابل مشاهده است. بدین ترتیب که انحراف در یک جزء از حرکت به وسیله تغییر در اجزای دیگر جبران می شود (لوش، ۱۹۹۷). بنابراین فرد ماهر در اجرای مهارت حرکتی، نه تنها رهایی درجات آزادی را تجربه می نماید، بلکه این رهایی درجات آزادی را در جهت اعمال تغییرات جبرانی در ایجاد رفتاری پایدار به کار می گیرد.
براساس این چهار اصل از فرضیه نقطه گره، می توان چنین نتیجه گرفت که در فرایند یادگیری مهارت حرکتی زنجیره واحد سه گانه SRE تشکیل می شود که در ابتدا لازم است بر اثرات هر یک از سه بخش این واحد سه گانه توجه شود. در مراحل بعدی، پس از آن که قطعه ای از واحدهای SRE توسعه یافت، نیاز کم تری به توجه به اثر پاسخ های واسط در رسیدن به هدف نهایی وجود داشته و هدف نهایی است که کنترل توالی حرکت را بر عهده دارد. هر چه هدف نهایی با درستی بیش تر اتفاق افتد، توجه به اثر اهداف واسط کم تر است. اگر کانون توجه از اثر نهایی حرکت منحرف شود، ممکن است به اثرات واسط این زنجیره اثر هدایت شود. این اثرات واسط که حاصل اهداف فرعی اجرا می باشند، به عنوان نقاط گره در نظر گرفته می شوند. توجه به این نقاط گره سبب افزایش فعالیت عضلانی و کاهش بهره گیری از خواص تکلیف یا ایجاد تغییرات جبرانی در رسیدن به هدف نهایی خواهد شد. این همان پدیده ای است که بر اساس این فرضیه با هدایت کانون توجه درونی اتفاق خواهد افتاد (۴).
یادگیری مهارت حرکتی در افراد مبتدی
این تصور وجود دارد که افراد مبتدی از اطلاعاتی که مرتبط با چگونگی اجرای بهتر یک مهارت حرکتی باشد، سود می برند. یادگیرنده ها زمانی که از حرکاتشان آگاه هستند و متناسب با هدف حرکت ها را انجام می دهند، اجرای بهتری دارند و یادگیری بهتر اتفاق می افتد (ولف، ۲۰۰۷). به همین دلیل دستورالعمل های آموزشی و بازخورد برای جلب توجه یادگیرنده به جنبه های مختلف هماهنگی حرکتها ارائه می شود تا فرایند یادگیری را تسهیل نماید. این دستورالعمل ها که موجب استفاده از شیوه های آگاهانه کنترل می شود به عنوان یک مسئله ی مهم مورد توجه قرار نگرفته است، بلکه به عنوان یک مرحله ضروری که در آن کنترل حرکت به صورت خودکار انجام می گیرد، به آن پرداخته شده است (ولف، ۲۰۰۷) (۲۴). این حقیقت که افراد مبتدی تا اندازه ای نیاز به تمرکز روی مهارت دارند، به نظر معنی دار است. با این حال معمولاً جنبه های مختلفی از اجرای مهارت وجود دارد که افراد مبتدی می توانند روی آن تمرکز کنند. مثلاً بازیکن گلف می تواند توجه خود را به چوب گلف، حرکت لگن یا مچ دست، سرچوپ و مسیر پیش بینی شده چوپ یا چاله معطوف کند در نهایت مربیان یا آموزش دهندگان باید توجه یادگیرنده را به چه چیزی معطوف سازند تا یادگیری تسهیل شود؟ آیا در یادگیری مهارت های حرکتی برخی از کانون های توجه بیرونی بر برخی دیگر ارجعیت یا برتری دارند؟ مطالعه کنونی در جهت پاسخگویی به پرسش های ذکر شده انجام شده است.
اثر فاصله کانون توجه بیرونی از بدن
ولف، هاب و پرنیز (۱۹۹۸) بیان داشتند که برتری تمرکز بیرونی توجه در تنوعی از تکالیف مختلف سودمند بوده است. آنها معتقدند اثرات سودمند تمرکز توجه بیرونی به عنوان تابعی از فاصله پیامد از حرکات بدن که آن را ایجاد کرده متفاوت به نظر می رسد. آنها در آزمایش خود در تکلیف تعادل سنج، مزایای تمرکز بیرونی توجه به فواصل دورتر از پاها را در مقایسه با فواصل نزدیک تر به بدن نشان دادند (۲۲). این اعتقاد وجود دارد که در برخی مواقع، اثرات مسافت ممکن است دارای امتیازاتی باشد. تمرکز مستقیم به اثراتی از حرکت که در مسافت بیشتری از بدن قرار دارد، در مقایسه با اثراتی که نزدیک به بدن قرار دارند می توانند مزایای بیشتری برای یادگیری داشته باشند (ولف، لاتربایچ و تول ۱۹۹۹) (۴۵). برای مثال در مسابقه مارپیچ کوچک اسکیتمرکز روی پیچ مسیر، اسکی باز حرفه ای را متمایز می نماید. درحالی که شخصی که مهارت کمتری دارد، روی چرخش اسکیت تمرکز می کند. این موضوع که تمرکز روی چه فاصله ای از اثرات حرکت برای افراد مبتدی و ماهر می تواند سودمند باشد، از جمله چالش های تحقیقات اخیر است. که مطالعه کنونی نیز در راستای روشن نمودن این موضوع در پرتاب دارت انجام گرفته است.
اثر فاصله و فراوانی تعدیل های حرکتی
یکی از شاخص های مهم در همکاری و هماهنگی درجات آزادی موجود اضافی، فراوانی بالای تنظیمات و تعدیل های حرکتی است که با اجرای ماهرانه مرتبط می باشد (تامپسون و استوارت، ۱۹۸۶) (۴۶). زمانی که به سمت هدفی در حال نشانه گیری هستید به لرزش دست و انگشتان توجه کنید. در افراد سالم و جوانان به دلیل اینکه فراوانی تنظیمات بالاست، این لرزش اغلب غیرقابل مشاهده است. در نتیجه دامنه این حرکات کوچک است. این وضعیت در بیماری هایی مانند پارکینسون و افراد پیر دچار آسیب می شود. در چنین موقعی سیستم های آسیب دیده، فراوانی تنظیمات پایین تر و دامنه حرکات بیشتر را نشان می دهند (گانترت، هانر کامپ و تایمر، ۱۹۹۲، نول، گاوو و اسپراگ، ۱۹۹۵) (۲۳). این وضعیت در مسافت کانون توجه بیرونی توسط ولف وهمکاران او در موقعیت های با مسافت های دورتر و نزدیک تر به بدن، آزمایش شد. شرکت کنندگانی که آموزش دیده بودند تا روی پاها تمرکز کنند (درونی) نسبت به گروه های تمرکز بیرونی (دور و نزدیک)، فرکانس توان میانگین پایین تری داشتند. همچنین دو گروهی که روی نشانه های دورتر تمرکز کرده بودند، در مقایسه با گروهی که روی نشانه نزدیک پاها تمرکز کرده بودند، اصلاحات کوچکتر و فراوان تری انجام دادند. بنابراین تمرکز روی پیامد حرکات دورتر نسبت به تمرکز روی پیامدهای حرکت نزدیکتر و تمرکز درونی، باعث پاسخ هایی با فراوانی بالاتر می شود. این امر نشان می دهد که زمانی که افراد روی پیامد حرکتی که در فاصله دورتر از بدن قرار دارد تمرکز می کند، کنترل تعادل به صورت خودکار انجام می شود. این یافته بخشی از دلایلی است که سیستم های کنترل تمرکز توجه بیرونی در برابر تمرکز توجه درونی را متمایز می کند.
الکترومیوگرافی
تعریف و مفاهیم
الکترومیوگرافی یک تکنیک آزمایشگاهی برای ارزیابی فعالیت الکتریکی عضله در حین انتقال پتانسیل عمل است که بیش از ۵۰ سال پیش استفاده از آن رواج یافت. استفاده از سیگنال بیوالکتریک از روش های شناخته شده برای بررسی عملکرد بافت های مختلف بدن است (سودربرگ ۲۰۰۰). الکترومیوگرافی به دو شاخه مختلف تقسیم شده است. الکترومیوگرافی بالینی^[۱۷] (CEMG) که به منظور بررسی ضایعات عصبی و سایر بیماری های عصبی عضلانی به کار می رود و الکترومیوگرافی^[۱۸](KEMG) که به منظور بررسی نقش الکترومیوگرافی در حرکات مطالعه می شود. استفاده از الکترودهای الکترومیوگرافی (مطالعه فعالیت الکتریکی عضلات) می تواند در اطلاعاتی درباره کنترل و انجام حرکات ارادی یا بازتابی فراهم کند. فیزیوتراپیست ها به عنوان نخستین استفاده کنندگان این تکنیک KEMG را در جهت ارزیابی عملکرد عضله استفاده کردند. در اشکال عمومی تر KEMG برای فعالیت عضله برای عملکرد، کنترل و یادگیری استفاده می شد. مثال هایی از کاربردهای اختصاصی از آن شده شامل، ۱) ارزیابی عملکرد عضله در حین یا در نتیجه فعالیت بدنی یا روندهای درمانی ۲) فراهم کردن بیوفیدبک برای بیماران و ۳) ارزیابی «کنترل» با اندازه گیری زمان شروع فعالیت عضله و مدت زمان آن.
برای ثبت سیگنال از عضلات دو نوع الکترود سطحی و عمقی وجود دارد که استفاده از هر کدام به هدف مطالعه بستگی دارد، ضمن اینکه تفاوت هایی با هم دارند. عمقی بیشتر برای ثبت دقیق فعالیت عضلات عمقی و واحد حرکتی به طور متمایز و همچنین اطمینان از اینکه از عضله عمقی نمونه گرفته ایم در حالی که سطحی برای ثبت فعالیت الکتریکی کلی یک عضله سطحی می باشد تحقیقات، پایایی بیشتر سطحی را نشان داده اند (سودبرگ، ۲۰۰۰) (۴۷).
مبانی پایه و فیزیولوژیک الکترومیوگرافی سطحی
همواره در ذهن کسی که اطلاعات کمی در مورد الکترومیوگرافی دارد سوالاتی در مورد منبع تولید سیگنال های آن در بدن، ماهیت این سیگنال ها چگونگی ثبت این سیگنال ها توسط دستگاه و غیره شکل می گیرد.واحد انقباضی عضله، واحد حرکتی است. به یک عصب حرکتی و تارهای عضلانی که توسط آن عصب دهی می شوند واحد حرکتی گفته می شود. منشا اصلی سیگنال های الکترومیوگرافی پتانسیل عمل^[۱۹](AP) ها هستند. برای تولید نیروی عضلانی، فیبرها باید ایمپالس ها را از نورون ها حرکتی دریافت کنند. نورون های حرکتی بوسیله سیستم عصبی مرکزی فعال می شوند و این ایمپالس های الکتریکی را رو به پایین و به سمت نرون های حرکتی و صفحه های انتهایی انتقال می دهند. در سیناپس های اختصاصی با اتفاقات یونی که می افتد منجر به تولید پتانسیل عمل در فیبرهای عضلانی می شود. حتی در حالت استراحت، عضلات بافت های تحریک پذیری دارند که فعالیتهای الکتریکی آنها می تواند ثبت شود. درون فیبرهای عضلانی پتانسیل الکتریکی در حدود ۹۰/. میلی ولت می باشد. این شیب ولتاژی در نتیجه وجود تفاوت بین غلظت یونهای سدیم و پتاسیم و کلر در سارکولما می باشد. به علاوه پتانسیل استراحت غشا ضرورتا ثابت نیست و می تواند تغییر کند؛ مثلا با انجام تمریناتAP. پیغام عصبی است که مسئول فعالیت فیبرهایی است که هر کدام از سارکومرهای آن نقشی در تولید نیرو دارند. این فرایند با تغییر در نفوذ پذیری غشا عضلانی به سدیم شروع می شود. به خاطر اینکه غلظت این یون های سدیم در خارج از فیبرهای عضلانی نسبتا بیشتر است، هر تغییر در نفوذپذیری باعث جریان یافتن سدیم(Na) در سرتاسر غشا می شود. سرانجام وقتی یون ها به میزان کافی وارد سلول شدند، اختلاف پتانسیل معکوس می شود و درون سلول در حدود ۳۰ میلی ولت مثبت تر می شود. همزمان که غلظت پتانسیل غشا معکوس است، نفوذپذیری غشا نسبت به پتاسیم(k+) تغییر و در نتیجه k از سلول خارج می شود. میزان زیاد بیرون ریزی k سلول را ریپولاریزه می کند و آن را به پتانسیل استراحت غشا بر می گرداند (گایتون و هال، ۱۳۸۴) (۴۸).
روی هم سوار شدن پتانسیل عمل های واحدهای حرکتی: آنچه در بالا در مورد پتانسیل عمل توضیح داده شد مربوط به چگونگی ثبت یک موج برآیند در داخل یک واحد حرکتی می باشد. در حالی که می دانیم در سطح مقطع یک عضله تعداد زیادی واحد حرکتی وجود دارد. در KEMG تمامی این پتانسیل های عمل زیر الکترودها به صورت الکتریکی روی هم سوار می شوند و در نهایت به صورت یک موج دو قطبی که حاوی دامنه های مثبت و منفی می باشد، ثبت می شود. به این فرایند الگوی تداخل می گویند.
عوامل موثر بر دامنه و تراکم موج های الکترومیوگرافی: دو عامل موثر بر دامنه و تراکم موج های الکترومیوگرافی عبارتند از:

1. 1. تعداد واحدهای فعال

1. 1. فرکانس آتش واحدهای فعال

سیگنال های خام الکترومیوگرافی: به موج اولیه نمایش داده شده توسط دستگاه EMG که هنوز از هیچ فیلتری عبور داده نشده و حاصل روی هم سوار شدن سیگنال های واحدهای حرکتی فعال در داخل عضله است، اصطلاحا سیگنال خام الکترومیوگرافی می گویند. این سیگنال ها می توانند دامنه ای بین ۱-۵۰۰۰ میکروولت و فرکانسی بین ۶ تا ۵۰۰ هرتز را داشته باشند (کونراد، ۲۰۰۵) (۴۹).
عوامل موثر بر سیگنال های EMG: از زمان ایجاد شدن سیگنال ها در غشای عضلات تا زمان ثبت توسط دستگاه الکترومیوگرافی ممکن است شکل و خصوصیات آنها تحت تاثیر برخی عوامل قرار گیرند اعم از:

1. 1. خصوصیات بافت های بدن: بدن انسان یک هادی خوب برای الکتریسیته می باشد ولی متاسفانه میزان هدایت الکتریسیته در بافت های بدن بر حسب نوع بافت، ضخامت بافت و دمای بافت متفاوت می باشد. این عوامل نیز بین افراد متفاوت است.

1. 1. کراس تاک (Cross talk): یکی از مسائل بسیار مهم در EMG توانایی الکترودها در ثبت انتخابی سیگنال از عضله مورد نظر است. چنانچه در طی ثبت و دریافت سیگنال های یک عضله خاص، سیگنال عضلات دیگر نیز ثبت می شود در این هنگام این پدیده رخ می دهد. بزرگی و میزان بروز این پدیده به عوامل زیر بستگی دارد:

الف- عضلات مورد بررسی و نقش آنها در عملکرد مورد نظر ب- نوع، نحوه قرار گرفتن و موقعیت الکترودها ج- نحوه پردازش سیگنال ها د- میزان تلاش فرد برای منقبض کردن عضله. از جمله Cross talk های مهم نمایش سیگنال های الکتروکاردیوگراف (^[۲۰]ECG) در سیگنال های EMG می باشد.

1. 1. تغییر مکان عضله و محل اتصال الکترود روی پوست نسبت به یکدیگر در هنگام حرکت دینامیک و سریع

1. 1. الکترودها و تقویت کننده: کیفیت و جنس الکترودها و نویزهای ناشی از خود تقویت کننده های داخل دستگاه الکترومیوگرافی ممکن است از عوامل تاثیر گذار بر امواج EMG باشد.

اساسا در هر نوع سیستم الکترو فیزیولوژیک حساس، امواج کوچک خروجی ظاهر می شود که حتی هنگام عدم وجود سیگنال ورودی نیز مشاهده می گردند که به آن نویز یا نوفه گفته می شود. با اضافه شدن نویز به سیگنال، پردازش سیگنال مشکل می شود. این مورد کاملا شبیه تداخل پارازیت هنگام صحبت با تلفن است که صحبت کردن را مشکل می نماید. نویزها به دو دسته کلی نویزهای با منشا داخلی و نویزهای با منشا خارجی تقسیم می شوند(۴۹).
نویزهای داخلی یا الکتریکی: این دسته از نویزها مربوط به مدار الکتریکی داخل دستگاه EMG می باشد که به آن ها نویز تجهیزات می گویند که خودشان شامل دو دسته اند: الف) نویز حرارتی: این نویز در اثر عبور جریان از الکترودها و ایجاد مقاومت در مسیر عبور الکترون ها تولید می شوند و در واقع در درونده آمپلی فایر توسط حرکت تصادفی الکترون ها در آمپلی فایر به وجود می آیند. ب) نویر آمپلی فایر: میزان این نویز به جنس نیمه هادی آمپلی فایر بستگی دارد. استفاده از آمپلی فایر با توان مصرفی کم، این دسته نویزها را کاهش می دهد.
نویزهای خارجی: این دسته نویزها مربوط به منابع خارج از دستگاه EMG مربوط می باشد و نویزهای تداخلی نامیده می شوند و شامل پتانسیل های بیوالکتریک ناخواسته مانند امواج الکتروکاردیوگراف و سیگنال برق شهر و فرکانس های مختلف امواج رادیویی می باشد.
از دیگر انواع نویزهای خارجی آرتیفکت مکانیکی و یا آرتیفکت حرکتی می باشد که منابع زیر در ایجاد این دسته از نویزها نقش دارند: الف) محل الکترودها با بافت: بر هم خوردن تعادل شیمیایی در محل اتصال الکترود و بافت پتانسیل پولاریزه را دگرگون می کند و نتیجه آن جریانی است که نویز نامیده می شود (در صورتی که از ژل هادی استفاده شود امکان ایجاد این نوع نویز وجود دارد). ب) پتانسیل های پوستی: به طور طبیعی مرگ سلول های پوستی پتانسیل الکتریکی تا حدود ۲۰ میلی ولت ایجاد می کند که با کشیده شدن پوست مقدار آن تغییر می کند و این تغییر نویز به حساب می آید. ج) حرکت سیم های الکترود: حرکت سیم های انتقال دهنده سیگنال در میدان های الکترومغناطیسی باعث ایجاد جریان های القایی در سیم ها در نتیجه نویز خواهند شد. از دیگر موارد مهم آرتیفکت برق شهر می باشد. شایع ترین آرتیفکت ها در واقع برق سینوسی شهر ۶۰-۵۰ هرتز می باشد (۴۹).
پیشینۀتحقیق
حجم وسیع تحقیقات مربوط به توجه در علوم مختلف نشان می دهد که توجه نقش مهم و تعیین کننده ای در اجرای تکالیف حرکتی و شناختی دارد. محققان بسیاری از جمله سینگر (۱۹۸۸)، نایدفر(۱۹۹۰)، ولف و همکاران، (۲۰۰۹، ۱۹۹۸) عنایت ویژه به مقوله ابعاد توجه و نقش آن بر یادگیری مهارت های حرکتی داشته اند. از میان محققان علاقمند به موضوع توجه، به نظر می رسد گابریل ولف به عنوان سردمدار تحقیق در این زمینه شناخته شده است. در این بخش از فصل دوم به مرور برخی از تحقیقات انجام گرفته در زمینه توجه در اجرا و یادگیری مهارت های حرکتی و ورزشی پرداخته خواهد شد.
در مطالعات گسترده ای که از سال (۱۹۹۸) تا (۲۰۱۳) در زمینه تاثیر توجه بیرونی و توجه درونی بر اجرا و یادگیری مهارتهای حرکتی انجام شده، همواره نتایج حامی از این نکته بوده است که تمرکز توجه بیرونی موثرتر از تمرکز توجه درونی می باشد. به طور خاص نتایج تحقیقات نشان داده است که تمرکز بر حرکات بدن (تمرکز توجه درونی) نسبت به جهت توجه به اثر حرکت (تمرکز توجه بیرونی) برای اجرا و یادگیری کمتر تاثیرگذار است. مزایای تمرکز بیرونی در مهارت های مختلف، گروه های سنی و سطوح مختلف تجربه افراد نشان داده شده است (۲۴، ۲۹). با توجه به فرضیه عمل محدود (ولف ۲۰۰۱، مک نوین و ولف ۲۰۰۳) تمرکز توجه درونی موجب نوعی کنترل آگاهانه بر حرکت می شود و اجرای روان حرکت را مختل می کند در مقابل تمرکز توجه بیرونی اجازه می دهد سیستم حرکت را با بهره گرفتن از فرآیندهای خودکار کنترل کند. مدارک و شواهد این دیدگاه توسط مطالعات انجام شده نشان می دهد زمانی که افراد به دستورالعمل تمرکز توجه بیرونی سازگار می شوند، خواست توجه کاهش می یابد (ولف، ۲۰۰۱)، کارایی حرکت بیشتر شده و فعالیت عضلانی کاهش می یابد (لوهسی، ۲۰۱۰).
در ادامه تحقیقات، محققان معتقدند که اثرات سودمند تمرکز توجه بیرونی به عنوان تابعی از فاصله ی پیامد حرکات بدن که آن را ایجاد کرده، متفاوت به نظر می رسد. به همین دلیل آنها توجه بیرونی را به انواع مختلف توجه دور از بدن و توجه نزدیک بدن با توجه به فاصله پیامد حرکت تقسیم کردند (۵).
نتایج پژوهش های آزمایشگاهی مرتبط با تکلیف تعادلی عمدتا حاکی از آن است که توجه بیرونی به فواصل دورتر از بدن برای اجرا و یادگیری مهارت های حرکتی در افراد مبتدی مفیدتراست (۱۷، ۲۲، ۲۳، ۲۴).
ولف، هاب و پرینز(۱۹۹۸) در تکلیف تعادل سنج اثرات متفاوت تمرکز درونی در مقابل تمرکز بیرونی را مورد ارزیابی قرار دادند. در این تحقیق بر روی صفحه تعادل نشانه هایی قرار داده شد که نشانه ها فاصله زیادی از پاهای آزمودنی نداشتند (پاها به نشانه ها چسبیده بود). نتایج نشان داد که تمرکز بیرونی (نشانه ها) در مقایسه با تمرکز درونی (پاها) موجب حفظ تعادل بهتر در آزمون یادداری می شود.
در ادامه تحقیق ولف، هاب و پرینز (۱۹۹۸)، مرتبط با اثر مسافت پژوهش جین- هون پارک (۲۰۰۰) روی اثر مسافت تمرکز بیرونی توجه انجام شد. وی فاصله های بیشتری را برای تمرکز بیرونی توجه در تکلیف تعادل سنج استفاده کرد. او نشانه ها را در انتهای دو میله که در حدود یک متر طول داشت و از صفحه تعادل سنج تا جلوی پای شرکت کنندگان امتداد داشت، قرار داد. تمرکز توجه به این نشانه ها که دورتر از فواصل تحقیقات قبلی بود، سبب افزایش حفظ تعادل گردید. پارک نیز نتیجه گیری کرد که تمرکز توجه به فواصل دورتر از بدن در یادگیری حفظ تعادل اثر مثبت دارد (۲۴).
مک نوین، ولف و شی (۲۰۰۳)، فواصل مختلف توجه بیرونی را مورد آزمون قرار دادند. آنها فرض کردند که شاید افزایش فاصله بین بدن و اثر حرکت اثرات مفیدتری بر یادگیری داشته باشد. آنها ۳ فاصله مختلف را روی صفحه تعادل سنج قرار دادند. اولین فاصله دقیقا جلوی محل پاهای آزمودنی ها بوده، فاصله دوم نقطه ای بین دوپا (دقیقا وسط محل پاها) روی صفحه تعادل سنج و سومین فاصله دو طرف سمت راست و چپ تخته تعادل بود. محققان ۴۰ نفر آزمودنی را شامل ۲۸ زن و ۱۲ مرد را در ۴ گروه به کار گرفتند. هر گروه دستورالعمل داشت تا بر فاصله تعیین شده تمرکز کند. گروه چهارم نیز تمرکز توجه درونی به وضعیت پاها را داشت. آزمودنی ها ۲ روز ۷ تلاش ۹۰ ثانیه ای را تمرین کردند. روز سوم آزمون یادداری به عمل آمد. همه گروه ها در آزمون یادداری پیشرفت داشتند.

• - U.S Energy Information Adminestration official website: www.eia.dov.gov. latest access:2010/04/27. ↑

• - Kyabaz / Serdar Oil Field. ↑

• - Granmayeh.op.cit.p.22. ↑

• - ibid. ↑

• ۲-Robert M. Cutler, Do All Road Lead to Ashgabat, Alexanders Gas and Oil Connection, Vol.6, Issue.10.pp.1-3.www.gasand oil.com latest access:2010/05/04. ↑

• - ibid p.2.sse also: SOCAR Official Statement on Kapaz oil Field, autumn 1997, p.87.www.azer.com.latest access: 2010/05/04. ↑

• - Robert M. Cutler, Azerbaijan vs. Turkmenistan: Caspian Offshore Oil and Gas Conflict.available at:www.robertcutler.org.january.2001. Latest access: 2010/05/11. ↑

• -Azer Karimov,Turkmen President to Pay Historic Visit to Baku, , Central Asia-Caucasus Institute, www.cacianalayst.org.05/14/2008 . latest access :2010/05/11 ↑

• - Mehrdad Haghayeghi, Russia Regional Role: Conflict for Cooperation the Coming of the Conflict to the Caspian Sea, Problems of Post Communism. Vol 50, No 3(May 2003).p.p.34.35. ↑

• ۱- پایگاه اطلاع رسانی شرکت ملی نفت ایران، www.Shana.ir ، ۱۸ اردی بهشت سال ۸۹. ↑

• - Contract of Century. ↑

• - Granmayeh.op.cit.p.p.20-22. ↑

• - Alborz / Alov. ↑

• - Granmayeh.op.cit, p.25. ↑

• ۱- ibid.p.26. ↑

• - Aghai.Diba (2001), op.cit,pp.1-2. ↑

• - Granmayeh, opcit, p.26. ↑

• - ibid.. ↑

• - ibid.p.21. ↑

• - Aghai.Diba.opcit,p2. ↑

• - Tsentralnaya. ↑

• - Makhach Kala. ↑

• - Russian investment in Kazakh Oil, Alexanders Gas and Oil Connection, www. gas and oil.com, Janvuary 24, 2004.latest access:2010/05/11. ↑

• - Lhvelynskove. ↑

• - Marika S.Karayianni, Bilateral Protocols: A New Political Approach for Hydrocarbon Exploitation in the Caspian Sea, Research Paper, (2004), p.18. Available at: www.idos.gr/content . Latest access: 2010/05/11. ↑

• - Kurman Gazy. ↑

• - Karayiani.op.cit, pp.1-3. ↑

• - U,S Energy Information Administration, Independent Statistics and Analysis, Khazakhstan, Available at: www.eai.doe.gov/Kazakhastan/oil, November 2009. latest access:2010/05/11 ↑

• - Yalama. ↑

• – Granmayeh, opcit, p26. ↑

• - LUK ARCO ↑

• - www.gas and oil.com/goc/company/cnc81330.htm. Latest access:2010/05/13. ↑

• - Iskander Nasyrov, Developing the Caspian, Oil of Russia, International Edition, No3, 2005, Electronic Versions Available at: www.Oilru.com . latest access:2010/05/13 ↑

• ۱- ضیائی بیگدلی، محمدرضا، حقوق ایران در دریای خزر، ماهنامه حافظ شماره۲ سال ۱۳۸۳، صص ۶۷-۶۲ _ مولائی، یوسف، دریای کاسپین و حاکمیت ایران، بولتن مرکز مطالعات عالی بین المللی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، سال دوم، شماره سوم، ۱۳۸۱، به نقل از دمیرچی لو، پیشین، صص ۳۳-۳۲. ↑

• ۲- دمیرچی لو، پیشین، ص ۲۸. ↑

• - Flight Information Region. ↑

• ۲- دمیرچی لو، پیشین ، ص ۳۴. ↑

• ۳- همان ، ص ۳۵. ↑

• ۱- ناظمی، پیشین، صص ۳۴۸-۳۴۳. ↑

• ۲- جهت آگاهی بیشتر از سناریو های مختلف تقسیم دریای مازندران به تصاویر پیوست مراجعه فرمایید. ↑

• - Gerg Englefield, A Spider’s web: Jurisdictional Problem in the Caspian Sea, IBRU Boundary and Security Bulletin, A Autumn 1995, p.31. ↑

• - Great. ↑

• - Malawi. ↑

• - Englefield,op.cit,pp.31-32 ↑

• - Inland Lake. ↑

• - Englefield, op.cit, pp, 31-32. ↑

• - ibid.p.32. ↑

• - Gafouri.op.cit.p.86. ↑

• - ibid. ↑

• - Granmayeh.op.cit.p.34. ↑

• ۲- هرمیداس باوند، داود، پیشین ،به نقل از آقایی، بهمن، پیشین، ص ۲۳. ↑

• - Granmayeh.op.cit.p.34 ↑

• • ۱-یکی از مسائلی که باید در صورت تعریف رژیم حقوقی جدید برای دریای مازندران مورد توجه ایران قرار گیرد ،بررسی موضوع از منظر قانون اساسی ایران است.زیرا اصل ۷۸ قانون اساسی می گوید : (هر گونه تغییر در خطوط مرزی ممنوع است مگر اصلاحات جزیی با رعایت مصالح کشور، به شرط این که یک طرفه نباشد و به استقلال و تمامیت ارضی کشور لطمه نزند و به تصویب چهار پنجم مجموع نمایندگان مجلس شورای اسلامی برسد). در صورتی که معاهدات ۱۹۲۱ و ۱۹۴۰ میان ایران و شوروی را معاهده مرزی بدانیم ، هر گونه معاهده جدیدی که متضمن تغییر در این دو معاهده باشد ،مشمول این اصل بوده و علاوه بر آنکه مستلزم تصویب توسط چهار پنجم نمایندگان مجلس است، بایستی عم مغایرت آن با استقلال و تمامیت ارضی کشور احراز گردد.اما چنانچه این معاهدات را موجب تغییر در خطوط مرزی ندانیم ، در این صورت همانند سایر معاهدات مشمول اصل ۷۷ قانون اساسی خواهد بود و رعایت قیود اصل ۷۸ در مورد آن الزامی نخواهد بود.به نظر نگارنده با توجه به اینکه طبق معاهدات ۱۹۲۱ و۱۹۴۰ ، ایران وشوروی دارای محدوده اختصاصی ده مایلی بوده اند و این دو معاهده هرچند منطقه مشخصی را به عنوان خط مرزی تعیین نکرده اند ، ولی نوعی حاکمیت مساوی را براب طرفین مقرر نموده اند و برابری را در شئون مختلف برای آنها تثبیت نموده اند ، هر نوع تغییر در این معاهدات که ناظر بر تقسیم دریای مازندران باشد، اصلاحات جزیی نبوده ونظام حقوقی حاکم بر دریا را دگرگون خواهد کرد. بنابراین مشمول اصل ۷۸ قانون اساسی بوده و قیود مندرج در این اصل باید درمورد آن لحاظ شود. ↑

۵- میکروتیوب ها را ۳ دقیقه در ۹۰۰۰ دور سانتریفیوژ می کنیم.
۶- مایع رویی را دور ریخته و رسوب باکتری را در یک میلی لیتر محلول استریل ۱/۰ مولار کلرید کلسیم حل می کنیم .
۷- ۲۰ تا ۳۰ دقیقه محلول مذکور را روی یخ انکوبه می کنیم .
۸- این بار رسوب را در ۶۰۰ میکرولیتر محلول کلرید کلسیم استریل ۱/۰ مولار حل می کنیم .
۹- ۲۰ تا ۳۰ دقیقه محلول را روی یخ انکوبه می کنیم.
۱۰- سپس محلول را به مدت ۳ دقیقه در۹۰۰۰ دور سانتریفیوژ می کنیم .
۱۱- رسوب را در ۳۰۰ میکرولیتر محلول کلرید کلسیم استریل حل میکنیم.
۱۲- به مدت ۲۰ دقیقه محلول را بر روی یخ قرار می دهیم.
این باکتری ها تا ۷۲ ساعت روی یخ در یخچال قابل نگهداری می باشند و می توان با افزودن گلیسرول استریل ۳۰ درصد آن ها را در ۷۰- درجه سانتیگراد به مدت چند ماه نگهداری کرد .
۳-۴-۲ ترانسفورماسیون پلاسمید به سلول های مستعد TOP10 E.coli
بدین منظور از سویه E.coli Top10 که یکی از رایج ترین سویه های کلونینگ است استفاده می کنیم. این باکتری به تنهایی حساس به آمپی سیلین است و نمی تواند در محیط حاوی آمپی سیلین رشد نماید ولی وقتی وکتور را جذب کند نسبت به آنتی بیوتیک آمپی سیلین مقاوم شده و بر روی آگار حاوی آمپی سیلین رشد می کند .
۳-۴-۲-۱ روش کار:
۱- ۵۰ میکرولیتر سوسپانسیون سلولی شایسته را ابتدا روی یخ ذوب می کنیم.
۲- ۲ میکرولیتر از پلاسمید AMP⁺-pBSK حاوی DNA ناحیه C2پروتئینALCAM را به آن اضافه می کنیم .
۳- این مخلوط را به مدت ۳۰ دقیقه روی یخ قرار می دهیم .
۴- نمونه ها را به مدت ۹۰ ثانیه در بن ماری ۴۲ درجه سانتیگراد قرار می دهیم و بلافاصله به روی یخ منتقل می کنیم و ۵ دقیقه اجازه می دهیم بدون حرکت روی یخ بماند.
۵- مخلوط فوق را به ۹۰۰ میکرولیتر از محیط LB فاقد آمپی سیلین افزوده و آن را به مدت ۵/۱ ساعت در شیکر انکوباتور ۳۷ درجه قرار می دهیم تا باکتری های ترانسفورم شده بتواند شروع به تکثیر نمایند.
۶- مخلوط فوق را به مدت ۳ دقیقه در ۹۰۰۰ دور سانتریفیوژ می کنیم .
۷- ۷۰۰ میکرولیتر از مایع رویی را دور ریخته و رسوب را در ۲۵۰ میکرولیتر باقی مانده خوب حل می کنیم.
۸- ۱۰۰ میکرولیتر را روی یک پلیت LB آگار و۱۵۰ میکرولیتر را روی یک پلیت دیگر دارای LB آگار آمپی سیلین دار ریخته و کشت سه قسمتی می دهیم ، اجازه می دهیم کاملا جذب محیط شده و سپس آن ها را به مدت ۱۸ تا ۲۰ ساعت در انکوباتور ۳۷ درجه نگهداری می کنیم .

9. 9. 9. ۹. ۱۰۰ میکرولیتر از باکتری شایسته شده که عمل ترانسفوماسیون را روی آن انجام نداده ایم برای کنترل منفی روی پلییتLB آگار کشت می دهیمبه مدت ۱۸ تا ۲۰ ساعت در انکوباتور ۳۷ درجه نگهداری می کنیم.
   
   

   

۳-۴-۳ ارزیابی کلونی ها
پس از ۱۸ تا ۲۰ ساعت پلیت ها را ارزیابی می کنیم، پلیت داری باکتری ترانسفورم شده تشکیل کلونی داد و پلیت حاوی باکتری ترانسفورم نشده نباید تشکیل کلونی دهد چون ژن مقاومت به آنتی بیوتیک را دریافت نکرده است. پس از انکوباسیون در ۳۷ درجه سانتیگراد اندازه کلونی ها به حدود ۱ تا ۲ میلی متر می رسد . یک تک کلونی را جدا کرده و در ۵ میلی لیتر LB براث آمپی سیلین دار تلقیح می نمائیم و به مدت یک شب در ۳۷ درجه و با سرعت مناسب شیکر انکوبه می نمائیم . با رشد باکتری در این محیط تایید می شود که باکتری، پلاسمید حاوی ژن ما را دریافت کرده است.
۳-۴-۴ استخراج پلاسمید - AMP⁺ pBSK حاوی DNA ، C2 پروتئین ALCAM
اساس استخراج پلاسمید مبتنی بر لیز قلیایی و متعاقب آن جذب DNA توسط سیلیکا^[۴۳] است و سپس جداسازی پلاسمید از ستون می باشد. برای استخراج پلاسمید از کیت تهیه شده از شرکت فرمنتاز لیتوانی استفاده شد . ( شکل ۳-۱۰ )
شکل۳-۱۰ کیت استخراج پلاسمید
روش کار :
۱- از محیط کشتLB مایع حاوی باکتری ترانسفورم شده که به مدت یک شبانه روز در دمای ۳۷ درجه انکوبه شده است و کاملا بصورت کدر درآمده است ، ۵/۱ میلی لیتر جدا کرده و داخل میکروتیوب ۵/۱ می ریزیم.
۲- سپس به مدت ۳ دقیقه در ۹۰۰۰ دور سانتریفیوژ می کنیم .
۳- محیط روئی را دور ریخته و باکتری در ته میکروتیوب رسوب می کند.
نکته:
برای استخراج غلظت بالاتری از پلاسمید می توان مراحل قبل را تا اتمام محیط کشت۵ میلی لیتری تکرار کرد.
۴- در این مرحله ۲۵۰ میکرولیتر از بافر محلول کننده^[۴۴] که دارای RNAase است به رسوب باکتری اضافه کرده و مخلوط را کاملا هم می زنیم تا رسوبی در ته میکروتیوب باقی نماند و تمامی آن در حلال حل شود.
۵- ۲۵۰ میکرولیتر از محلول لیزکننده^[۴۵] به مخلوط اضافه می کنیم سپس آن را ۴ تا ۶ بار سروته می کنیم تا کاملا مخلوط شود. این بافر کاملا باکتری را لیز می کند.
۶- در مرحله ی بعد ۳۵۰ میکرولیتر از بافر خنثی کننده^[۴۶] به مخلوط مرحله قبل اضافه می کنیم . سپس سریعا میکروتیوب را چند بار سر و ته می کنیم تا باکتری های لیز شده به حالت ابری شکل لخته شوند.
۷- سپس به مدت ۵ دقیقه در ۹۰۰۰ دور محلول را سانتریفیوژ کرده تا قطعات باکتری رسوب کنند.
۸- محلول روئی را نگه داشته و رسوب را دور می ریزیم.
۹- محلول رویی به ستون استخراج پلاسمید منتقل می کنیم . این ستون حاوی سیلیکا است که پلاسمید را جذب می کند.
۱۰- ستون حاوی محلول را به مدت ۱ دقیقه در ۱۲۰۰۰ دور سانتریفیوژ می کنیم .
۱۱- محلول روئی را دور می ریزیم.
۱۲- به ستون ۵۰۰ میکرولیتر بافر شستشو^[۴۷] اضافه می کنیم .
۱۳- به مدت ۴۵ ثانیه در ۰۰۰/۱۲ دور ستون را سانتریفیوژ می کنیم .
۱۴- مرحله۱۲و۱۳ را یک بار دیگر تکرار می کنیم .
۱۵- محلول درون ستون را دور می ریزیم.
۱۶- ستون را به مدت ۱ دقیقه دیگر در ۰۰۰/۱۲ دور سانتریفیوژ می کنیم تا الکل موجود در بافر شستشو که در مرحله ی قبل مورد استفاده قرار گرفت کاملا از ستون خارج شود زیرا الکل مانع واکنش های آنزیمی می باشد.ستون را به مدت ۱۵ دقیقه در دمای محیط قرار می دهیم تا الکل آن به طور کامل تبخیر شود.
۱۷- ستون را درون یک میکروتیوب ۵/۱ قرار می دهیم و سپس بافر جدا کننده ^[۴۸] را به میزان ۵۰ میکرولیتر به ستون اضافه می کنیم . بافر جدا کننده دقیقا باید بر روی سیلیکا ریخته شود. ۲ الی ۳ دقیقه در دمای اتاق ستون را نگه می داریم تا بافر کاملا به سیلیکا نفوذ کند.
۱۸- به مدت ۲ دقیقه در ۰۰۰/۱۲ دور ستون را در درون میکروتیوب۵/۱ سانتریفیوژ می کنیم .